Ответов: 1403
|
Ответы эксперта. Налоговый учет
Показать ответ
Таможенный режим свободного склада — режим, при котором товар размещается в определенных местах и территориях без уплаты таможенных пошлин и налогов, а также без применения мер экономической политики (ст. 100 ТамК). По мнению эксперта, 73-режим не является подтверждением экспорта и в отношении товара, помещенного под этот режим не может быть применена нулевая ставка НДС по следующим основаниям:
07.02.2025 [ID: 30971] Солиқ органига бу айнан кафолат хизмати эканлигини қандай тушунтириш мумкин?
Показать ответ
Сотиб олувчига сифати тегишли даражада бўлмаган товар сотилганида, сотиб олувчи товарнинг камчиликларини текинга бартараф этишни ёки сотиб олувчи ёхуд учинчи шахс томонидан товарнинг камчиликларини бартараф этиш учун қилинган харажатлар қопланишини талаб қилиш ҳуқуқига эга (ФК 408, 434, 451-м.). Солиқ солиш мақсадида барча битимлар ва солиқ тўловчи киришадиган бошқа иқтисодий муносабатлар, уларнинг юридик жиҳатдан расмийлаштирилиши усулидан ёки шартноманинг номланишидан қатъи назар, ўзининг ҳақиқий иқтисодий мазмунидан келиб чиққан ҳолда ҳисобга олиниши керак (СК 14-м. 1-қ.). Экспертнинг фикрича, нуқсонларни бартараф этиш харажатларини қоплашга доир кафолат шартномасининг номланишида кафолат сўзининг борлиги уни алоҳида мустақил кафолат ёки суғурта шартномасига айлантирмайди. Ушбу кафолат шартномасида ФКнинг юқорида келтирилган талаблари бир неча шартномага тегишли тартибда мужассамлаштирилган, яъни ушбу кафолат шартномаси, бир неча етказиб бериш шартномларининг харажаталарни қоплашга доир мантиқий давоми ёки қўшимча келишуви кабидир. Товарнинг камчиликларини бартараф этиш учун қилинган харажатлар қопланиши, олди-сотди ва/ёки етказиб бериш шартномаларининг шартларидан бири бўлиб, уни олди-сотди (етказиб бериш) шартномасидан алоҳида хизмат сифатида таснифлаш мумкин эмас. Бошқа шахсларнинг эҳтиёжларини қаноатлантиришга қаратилган маҳсулотларни (моддий ёки номоддий) ишлаб чиқаришга доир тадбиркорлик фаолиятининг турлари, шунингдек бошқа шахслар учун бажариладиган ишлар солиқ солиш мақсадида хизматлар деб эътироф этилади (СК 45-м. 8-қ.). Харид қилинган товарнинг камчилигини бартараф этиш бошқа шахс учун эмас, корхонанинг ўзи (бу вазиятда харидор) учундир. Демак, хизмат ҳам, хизмат реализацияси ҳам, ҚҚС ҳам юзага келмайди. 14.02.2025 [ID: 31097] Просим Вас подтвердить, что в период после вступления в силу вышеназванного Закона Республики можно применять нулевую ставку и можно будет подавать на возмещение НДС.
Показать ответ
ЗРУ 1013 от 24.12.2024 г. внес изменения в НК, теперь в ст. 483 НК есть ч. 55, освобождающая от НДС оборот операторов вагонов (контейнеров), являющихся резидентами Республики Узбекистан, по оказанию услуг предоставления в пользование вагонов (контейнеров) на основе договора аренды в перевозочном процессе на железнодорожном транспорте. Как видно от НДС освобождается деятельность по аренде вагонов. Деятельность по международным перевозкам и по аренде не одно и то же. Теперь из двух видов ваших услуг (деятельностей), то есть международных перевозок и аренды, международные перевозки облагаются НДС по нулевой ставке (п. 5 ст. 260 НК) (то бишь все в силе), а аренда вагонов освобождена от НДС (ч. 55 ст. 483 НК). Налогоплательщики, одновременно осуществляющие виды деятельности, для которых НК предусмотрен разный порядок налогообложения, обязаны вести раздельный учет объектов налогообложения и объектов, связанных с налогообложением (ч. 1 ст. 80 НК).
Показать ответ
Агентский договор – это договор, по которому одна сторона (агент) обязуется за вознаграждение совершать по поручению другой стороны (принципала) юридические и иные действия от своего имени, но за счет принципала либо от имени и за счет принципала. В вашем конкретном случае предметом агентского договора является осуществление юридических и иных действий, направленных на получение банковской гарантии. Это не значит, что агент предоставляет банковские гарантии, поэтому применить освобождение от НДС по части 1 статьи 244 НК не получится. По сути, услугу по предоставлению банковской гарантии у российского банка тоже купили вы, но через агента. Банковская комиссия за предоставление гарантии (отметим, что комиссия не является платежом по банковской гарантии) не поименована в списке финансовых услуг, освбожденных от НДС (ст. 244 НК). Теперь по поводу того, что в договоре местом реализации услуги прописана РФ. По мнению эксперта, это не так, причем по НК и Республики Узбекистан и Российской Федерации. Местом реализации услуги агента в рамках агентского договора признается Республика Узбекистан (ч.ч. 1, 2 ст. 241 НК, ст. 148 НК РФ). Советуем перепроверить данный момент у коллег в РФ. Если окажется, что это так (то есть место реализации не РФ), то российского НДС, указанного в акте, не должно быть (ст. 146 НК РФ), что будет удешевлением общей стоимости для вас. По мнению эксперта, НДС по услугам, приобретенным у иностранных лиц, должен быть уплачен от полной стоимости и без льгот, то есть и от стоимости вознаграждения агента, и от банковской комисии. О заполненении расчета НДС по приобретенным от иностранных лиц услугам читайте в материале: https://buxgalter.uz/question/30844 24.02.2025 [ID: 31175] Ушбу жараёнда мазкур ускуна сотиб юборилса ёки текинга бериб юборилса қандай солиқ оқибатлари юзага келади?
Показать ответ
Тавсифланган вазиятда ҚҚС бўйича божхона имтиёзининг бекор бўлиши учун ушбу ускунанинг чет элга сотиб юборилиши ёки текинга бериб юборилиши керак, агарда сотиш ёки текинга бериш мамлакат ичида амалга оширилса мазкур божхона имтиёзи бекор бўлмайди (25.08.2017 й. АВ рўйхат рақами 2918 19-б.). Қўшимча материал: https://buxgalter.uz/question/30553 Юридик шахс қайта ташкил этилганда унинг солиқ мажбурияти ҳуқуқий вориси (ҳуқуқий ворислари) томонидан бажарилади (СК 276-м. 1-қ.), яъни қўшиб юборишда ускунага билан боғлиқ солиқ оқибатлари юзага келмайди, шу жумладан ҚҚС бўйича ҳам (СК 238-м. 3-қ. 2-б.). Ушбу ускуна мамлакат ичида сотилганда ҚҚС юзага келади (СК 238-м. 1-қ. 1-б.). Мамлакат ичида текинга берилганда ҳам ҚҚС юзага келади (СК 238-м. 1-қ. 1-б., 239-м. 1-қ. 2-б.), шунингдек ушбу харажат фойда солиғига тортиш мақсадида чегирилмайдиган харажат бўлади (СК 317-м. 27-б.). 26.02.2025 [ID: 31217] Умуман олганда бу вазиятда корхонамиз тўланган ҚҚСни ҳисобга олиши мумкинми?
Показать ответ
Ушбу вазиятда автомашина жисмоний шахс номига импорт қилинмоқда, автомашинанинг эгаси ва импортер у жисмоний шахс. ҚҚС тўлови корхона томонидан амалга оширилганлиги эса қоидаларга зид эмас, ҳар қандай манфаатдор шахс тўловчи учун божхона тўловларини тўлашга ҳақли (БожК 295-м.). Шундай экан, корхона ушбу кирувчи ҚҚСни ўз ҳисобига олиши мумкин эмас. Автомашина корхона номига келиб, корхона балансига (масалан товар сифатида) кирим қилинганда эди, унда БЮДда жисмоний шахс кўрсатилмаган, корхона эса кирувчи ҚҚСни ҳисобга олишга ҳақли бўлар эди. 27.02.2025 [ID: 31243] Шу вазиятга изоҳ берсангиз.
Показать ответ
Муассаса – бошқарув, ижтимоий-маданий вазифаларни ёки тижоратчиликдан иборат бўлмаган бошқа вазифаларни амалга ошириш учун мулкдор томонидан ташкил этилган ва тўла ёки қисман молиявий таъминлаб туриладиган ташкилот (ФК 76-м.). Яъни муассаса нотижорий ташкилотдир. Нотижорат ташкилотларида устав фонди шакллантирилмайди. Нотижорат ташкилоти мулкини шакллантириш манбаларининг ва кейинги барча нотижорат тушумларнинг бухгалтерия ҳисобини мақсадли тушумлар ҳисоби счётларида – 8800 юритади (21-сон БҲМСга 2-илова 363–370-б.). Демак, муассасанинг устав капиталининг мавжуд эмаслиги ва Давлат хизматлари марказининг устав капиталини оширган ҳолда муассасани қайта рўйхатдан ўтказишни рад этиши асослидир. Қўшимча материалларни ўқишингиз мумкин: https://buxgalter.uz/publish/doc/text203056_notijorat_tashkilotlari_faoliyatining_huquqiy_asoslari Нотижорат ташкилотининг уставда белгиланган фаолиятни амалга ошириш учун мақсадли тушумлар:
Шу муносабат билан мақсадли тушумларга ҚҚС солинмайди. Танишиш учун қўшимча материаллар: https://buxgalter.uz/uz/publish/doc/text197561_notijorat_tashkiloti_qanday_hisobotlarni_taqdim_etadi Экспертнинг фикрича, бу ерда сўроқ остига олиниши керак бўлган ҳужжат, муассасанинг устав капиталига техникани бериш тўғрисидаги буйруқдир. Агарда, техникани берган Дирекция ўз буйруғини ўзгартирмаса ва ЭҲФни бекор қилмаса, унда ушбу ЭҲФдаги ҚҚСни ҳисобга олмасликга (СК 266-м. 1-қ.) ва техника қийматига киритишга мажбур бўласиз, чамаси. 12.03.2025 [ID: 31336] Являются ли данные услуги объектом для налогообложения НДС? Какие возникают налоговые последствия?
Показать ответ
Объектом налогообложения НДС является оборот по реализации товаров (услуг), местом реализации которых является Республика Узбекистан (п. 1 ч. 1 ст. 238 НК). В целях налогообложения НДС место реализации услуг определяется в соответствии со статьей 241 НК. Если услуги по перевозке и (или) транспортировке либо услуги, непосредственно связанные с перевозкой и (или) транспортировкой, оказываются иностранными лицами в случае, если пункт отправления и пункт назначения находятся на территории Республики Узбекистан (за исключением услуг по перевозке пассажиров, почты и багажа, оказываемых иностранными лицами не через постоянное учреждение этого иностранного лица), Узбекистан является местом их реализации (подп.«б» п. 4 ч. 3 ст. 241 НК). Если место реализации не соответствует данному критерию, Узбекистан не является местом реализации услуг (ч. 4 ст. 241 НК). Если, как указано в тексте вопроса, услуга оказывается иностранным лицом на территории Казахстана, то Узбекистан не является местом реализации данной услуги, соответственно НДС не возникает. Услуга по экспедированию, оказанная на территории Казахстана, также не подлежит налогообложению и налогом на доходы нерезидентов (п. 2 ч. 3 ст. 351 НК). 14.03.2025 [ID: 31372] С какой суммы реализации начисляется НДС к оплате, на полную стоимость реализации счета-фактуры от 14.11.2023 г. – 770 760 000 сум. или только на оставшуюся сумму, которая превышает 1 млрд – 70 760 000 сум.?
Показать ответ
Налогоплательщики, совокупный доход которых в течение налогового периода превысил 1 млрд сум., переходят на уплату НДС и налога на прибыль со дня достижения указанного размера совокупного дохода (ч. 9 ст. 462 НК). Указанный размер достигнут 14.11.2023 г. В этот день ЭСФ необходим выставлять с НДС: датой совершения оборота по реализации товаров является дата выставления поставщиком счета-фактуры или дата отгрузки (передачи) товаров, если указанная дата предшествует дате выставления счета-фактуры (ч. 1 ст. 242 НК). Таким образом, 14.11.2023 г. на сумму 770 760 000 сум. необходимо было начислить НДС. Дополнительный материал: 21.04.2025 [ID: 31391] Тавсифланган вазиятда ҚҚС нотўғри ҳисобга олинганми? Шунга ўхшаш қандай вазиятларда ҳисобга олинади?
Показать ответ
Айланмадан олинадиган солиқни қатъий белгиланган суммада тўловчилар қўшилган қиймат солиғи ва фойда солиғини тўлашга ўтишида товар-моддий захираларнинг қолдиқлари ҳамда узоқ муддатли активлар бўйича қўшилган қиймат солиғи суммаларини ҳисобга олишни амалга оширмайдилар (СК 470-1-м. 9-қ.). Яъни солиқ органи ҳақ. Агар корхонангиз АОСни қатъий белгиланган ставкада эмас, фоизларда ифодаланган ставкада тўлаганингизда эди, ҚҚСга ўтиш натижасида савол матнида тавсифланган ҳисобга олиш амалиётини амалга ошириш ҳуқуқингиз юзага келар эди (СК 266-м. 8,9-қ.). 26.03.2025 [ID: 31445] СК 314-моддаси бўйича қўшилган қиймат солиғига доир харажатларга қандай харажатлар киради, ушбу моддани тўлиқ шарҳлаб берсангиз?
Показать ответ
Қўшилган қиймат солиғи тўловчиси ҳисобга олинмайдиган қўшилган қиймат солиғи суммасини қуйидаги ҳолларда харажатлар жумласига киритишга ҳақли (СК 314-м. 2-қ.): 1) СК 268-моддасининг бешинчи қисмига мувофиқ мутаносиб усулни қўллашда; 2) агар солиқнинг тузатиш киритиш суммасини бундай тузатиш амалга оширилаётган сотиб олинган товарларнинг (хизматларнинг) қийматига киритиш мумкин бўлмаса, қўшилган қиймат солиғига СКнинг 269 ва 270-моддаларига мувофиқ тузатиш киритишда; 3) СКнинг 271-моддасида назарда тутилган тартибда қўшилган қиймат солиғига тузатиш киритишда. Демак, харажатга олиб бориладиган ҚҚС авваламбор ҳисобга олинмайдиган ҚҚС бўлиши керак. Кирувчи ҚҚСни ҳисобга олиш шартлари ва қандай ҳолларда ҳисобга олинмаслиги СКнинг 266, 267-моддаларида таърифланган. Бундан ташқари кирувчи ҚҚС харид қилинган товар (хизмат)ларнинг кирим қилинишида уларнинг нархи (қиймати)га киритилмаган бўлиши керак (СК 267-м. 3-қ.). СК 314-моддасининг 1-қисмида ҳам кирувчи ҚҚСнинг харид қилинган товар (хизмат)ларнинг кирим қилинишида уларнинг нархи (қиймати)га киритилиш ҳолатлари таърифланган. Натижада, ҳисобга олинмайдиган ва харид қилинган товар (хизмат)ларнинг нархи (қиймати)га киритилмайдиган кирувчи ҚҚСнинг харажатга олинадиган холатлари қуйидагилардир: 1. Солиқ солинадиган ва солиқ солишдан озод этиладиган айланмаларни амалга оширган солиқ тўловчилар, кирувчи ни ҳисобга олишда мутаносиб усулни қўллаганда солиқ солишдан озод этиладиган айланманинг ҳиссасига тўғри келган кирувчи ҚҚС суммаси (СК 314-м. 2-қ. 1-б.); 2. СК 269 ва 270-моддаларида назарда тутилган ҳолларда (булар: товар (хизмат)дан ҚҚСга тортилмайдиган айланмада фойдалана бошлаш, товарларнинг бузилиши ёки меъёрдан ортиқ йўқотишлар, ЭҲФнинг ҳақиқий эмас деб топилиши ва бошқалар) ҚҚСга тузатиш киритилса ва ушбу тузатиш натижасида ҳисобдан чиқарилган кирувчи ҚҚС суммаларини товар (хизмат)ларнинг нархи (қиймати)га олиб бориш имкони бўлмаса (СК 314-м. 2-қ. 3-б.); 3. Умидсиз қарзларнинг ҳисобдан чиқарилишида ушбу қарз эвазига олинган товар (хизмат)ларнинг кирувчи ҚҚСси олдин ҳисобга олинган бўлса, ушбу кирувчи ҚҚС ҳисобдан қайтарилади ва харажатга олиб борилади (бундан товар импортида, чет элликларга товар сотишда ва давлат мулкига доир олди-сотдида бюджетга тўланган ҚҚС мустасно) (СК 314-м. 2-қ. 3-б.).
Показать ответ
Активлар, ишлар ва хизматлар тўлиқ ёки қисман олдиндан чет эл валютасида олинган бўнак ҳисобига реализация қилинганда, улар бўйича даромаднинг ушбу бўнак миқдорига тенг суммаси бўнак олинган санадаги Марказий банк курсида тан олинади (22-сон БҲМС 12-б.). Демак, бухгалтерия дастурингизда берилган бухгалтерия ўтказмасида асос сифатида қабул қилинган валюта курси тўғридир. Шу билан бирга, солиқ базасини аниқлаш чоғида солиқ тўловчининг чет эл валютасида ифодаланган тушуми (харажатлари) товарларни (хизматларни) реализация қилиш бўйича айланма амалга оширилган санада Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан белгиланган курс бўйича миллий валютада қайта ҳисоблаб чиқилади (СК 247-м. 4-қ.). Товарлар экспорт божхона тартиб-таомилига жойлаштирилган ҳолда Ўзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарига олиб чиқилган тақдирда, қуйидаги саналар товарни реализация қилиш бўйича айланма амалга оширилган сана деб ҳисобланади (СК 242-м. 10-қ.): 1) божхона тўғрисидаги қонунчиликка мувофиқ аниқланадиган божхона чегараси ҳақиқатда кесиб ўтилган сана; 2) божхонага оид декларациялашни амалга оширган божхона органининг белгилари қўйилган ҳолда товарларга тааллуқли божхона юк декларацияси рўйхатдан ўтказилган сана – даврий ва (ёки) вақтинчалик божхонага оид декларациялашдан фойдаланилган ҳолларда. Шундай экан, янги 22-сон БҲМСнинг кучга кириши билан, ҚҚСга тортиш мақсадидаги солиқ базаси, яъни реализация айланмаси, бухгалтерия ҳисобидаги даромаддан фарқ қилади. Шундай экан, ушбу вазият автокамерал текширувларда ҳам назарда тутилиши керак. 24.03.2025 [ID: 31477] Асосий воситаларнинг бошланғич қийматига ҚҚС суммаси киритилиши керакми? Бунинг асоси нима?
Показать ответ
Реализация қилиш бўйича айланмалари СК X-бўлимига мувофиқ солиқ солишдан озод этилган товарларни ишлаб чиқариш ва (ёки) реализация қилиш (хизматлар кўрсатиш) учун мўлжалланган асосий воситалар, кўчмас мулк объектлари ва номоддий активлар сотиб олинганда (олиб кирилганда) кирувчи ҚҚС суммаси ҳисобга олинмайди (СК 267-м. 1-қ. 1-б.). Лекин,СК X-бўлимининг 33-бобида эса реализацияси солиқ солишдан озод этиладиган товарлар (хизматлар) орасида эса IТ-парк резидентларининг шуғулланишига руҳсат берилган фаолият (хизмат) турлари йўқ (таълимдан ташқари). Назаримизда, сизда асосий воситанинг кирувчи ҚҚСси борасидаги саволингиз ушбу нормалар талқини натижасида туғилган. Харид қилинган ҳар қандай товар (бўлғуси асоссий восита ҳам харид вақтида товардир) бўйича кирувчи ҚҚСни ҳисобга олишнинг шартларидан бири, унинг ҚҚС (шу жумладан ноль ставка бўйича ҚҚС) солинадиган фаолиятда фойдаланилиши кераклигидир (СК 266-м. 1-қ. 1-б.). IТ-парк резидентлари ҚҚС тўловчиси бўлиш билан бирга, барча солиқлар ва давлат мақсадли йиғимларидан озод этилган. Демак харид қилинган товар (шу жумладан бўлғуси асоссий восита ҳам) ҚҚСсолинадиган фаолиятда фойдаланилмайди, шу боис кирувчи ҚҚСни ҳисобга олиш керак эмас. Ҳисобга олинмайдиган солиқ суммаси сотиб олинган товарларнинг (хизматларнинг) қийматида ҳисобга олинади (СК 267-м. 3-қ.). Альтернатив фикр билан қуйидаги ҳавола орқали танишишингиз мумкин: 01.04.2025 [ID: 31536] Если ГУП выставит счет-фактуру с НДС, как его вернуть, так как возникает переплата по НДС?
Показать ответ
По мнению эксперта, госимущество не находится у ГУП в оперативной аренде, а находится в оперативном управлении (ст. ст. 214, 215 ГК), так как в тексте вопроса отмечено, что ГУП является балансодержателем. Теперь в отношении статусов арендодателя, балансодержателя и количества сторон договора:
Таким образом, если имущество сдается в аренду через аукцион, то договор должен быть двухсторонним. Но в нем могут содержаться пункты, касающиеся балансодержателя и/или на него возложены какие-либо обязанности, например, прием-передача объекта аренды арендатору (пп. 49, 51 прил. №1 к ПКМ №660 от 14.12.2023 г.). По мнению эксперта, наверняка поэтому в договоре есть пункты, касающиеся ГУП, и даже есть его подписи, но этот факт не делает балансодержателя стороной договора. Вариант подписания трехстороннего договора тоже возможен, но не в рамках аукциона (п. 17 прил. №1 к ПКМ 660 от 14.12.2023 г.). Территориальное управление Центра является арендодателем, а значит, он уполномочен сдавать имущество в аренду. Раз он уполномочен сдавать госимущество в аренду, то он еще является и налоговым агентом в данной операции (ч. 1 ст. 256 НК). Налоговый агент обязан исчислить, удержать у налогоплательщика и уплатить в бюджет соответствующую сумму НДС (ч. 5 ст. 256 НК). Налогоплательщиком является лицо, осуществляющее реализацию услуги (ч. 1 ст. 237 НК), то есть балансодержатель – ГУП (ст. 24 № ЗРУ-821 от 09.03.2023 г.), который должен выставить ЭСФ (п. 1 ч. 1 ст. 238 НК). ЭСФ должен быть выставлен покупателю услуги, то есть арендатору (ч. 1 ст. 47 НК). Однако ЭСФ арендатору выставило территориальное управление Центра. По мнению эксперта, механизм сдачи госимущества в аренду требует доработки. В сложившихся условиях выставление балансодержателем ЭСФ территориальному управлению Центра с НДС действительно приведет к переплате НДС. Тот же эффект будет и в случае оформления территориальным управлением Центра ЭСФ в качестве комиссионера или поверенного. В данной ситуации балансодержатель, являясь плательщиком НДС, может выставлять ЭСФ без НДС, так как он не исчисляет НДС в связи с тем, что данная обязанность возложена на налогового агента. С альтернативным мнением можете ознакомиться по ссылке: https://buxgalter.uz/question/19497
Показать ответ
Маслаҳат хизматларидан сўз борганлиги боис, солиқ маслаҳатчиларининг ташкилотлари ва аудиторлик ташкилотлари айланмадан солиқ тўловчиси бўла олмаслигини, умумбелгиланган тартибда солиқ тўлаши кераклигига эътиборингизни қаратиш керак (СК 461-м. 2-қ. 11, 12-б). Агарда "А" МЧЖ солиқ маслаҳатчиларининг ташкилоти ёки аудиторлик ташкилоти бўлса, савол тавсифидаги маълумотлардан қатъий назар умумбелгиланган тартибда солиқ тўловчиси бўлади. Агарда "А" МЧЖ умумбелгиланган тартибдаги солиқ тўловчи бўлганда эди, маслаҳат хизмати экспортинининг реализация жойи Ўзбекистон Республикаси бўлмаганлиги учун ҚҚС юзага келмас эди (СК 238-м. 1-қ. 1-б). Агарда "А" МЧЖ солиқ маслаҳатчиларининг ёки аудиторлик ташкилоти бўлмаса, унинг амалга оширган хизмат экспорти амалиёти, уни ҚҚС ёки умумбелгиланган тартибдаги солиқ тўловчисига айлантириши борасидаги норма СКда мавжуд эмас. Айланмадан солиқ тўловчи юридик шахснинг мазкур соддалаштирилган солиқ тўлаш тартибида фаолиятини амалга ошириши учун унинг айланмаси 1 млрд. сўмдан ошмаслиги керак, шунингдек соддалаштирилган солиқ тўлаш тартиби жорий этилмайдиган фаолият ва амалиёт турлари (рўйхати) мавжуд, лекин хизмат экспорти бу рўйхатда йўқ (СК 461-м.). Демак "А" МЧЖ солиқ тўлашда умумбелгиланган тартибга ўтиши шарт эмас. Шу билан бирга, "А" МЧЖ ўз ҳохишига биноан умумбелгиланган тартибда солиқ тўлашга ўтиши мумкин (СК 462-м. 2-қ.). 03.04.2025 [ID: 31587] Бу вазиятда "А" МЧЖнинг консалтинг хизматлари хизмат экспортими, шу хизматлар учун ҚҚС юзага келадими? "А" МЧЖнинг умумий солиқ тўловчиликка ўтиш ёки ўтмаслигига қонуний асосларини кўрсатишингизни сўрайман.
Показать ответ
Хизматларнинг Ўзбекистон резиденти томонидан норезиденга кўрсатилиши (кўрсатилиш жойдан қатъий назар) экспортдир (26.05.2000 йилдаги 77-II-сон ЎРҚ 11-м.). Агарда "А" МЧЖ умумбелгиланган тартибдаги солиқ тўловчи бўлганда эди, мазкур вазиятда маслаҳат хизмати экспортинининг реализация жойи Ўзбекистон Республикаси бўлганлиги учун ҚҚС юзага келар эди (СК 238-м. 1-қ. 1-б). Маслаҳат хизматларидан сўз борганлиги боис, солиқ маслаҳатчиларининг ташкилотлари ва аудиторлик ташкилотлари айланмадан солиқ тўловчиси бўла олмаслигини, умумбелгиланган тартибда солиқ тўлаши кераклигига эътиборингизни қаратиш керак (СК 461-м. 2-қ. 11, 12-б). Агарда "А" МЧЖ солиқ маслаҳатчиларининг ташкилоти ёки аудиторлик ташкилоти бўлса, савол тавсифидаги маълумотлардан қатъий назар умумбелгиланган тартибда солиқ тўловчиси бўлади. Агарда "А" МЧЖ солиқ маслаҳатчиларининг ёки аудиторлик ташкилоти бўлмаса, унинг Ўзбекистон Республикаси ичида норезидентга амалга оширган хизмат экспорти амалиёти уни ҚҚС ёки умумбелгиланган тартибдаги солиқ тўловчисига айлантириши борасидаги норма СКда мавжуд эмас. Айланмадан солиқ тўловчи юридик шахснинг мазкур соддалаштирилган солиқ тўлаш тартибида фаолиятини амалга ошириши учун унинг айланмаси 1 млрд. сўмдан ошмаслиги керак, шунингдек соддалаштирилган солиқ тўлаш тартиби жорий этилмайдиган фаолият ва амалиёт турлари (рўйхати) мавжуд, лекин саволда тавсифланган вазият бу рўйхатда йўқ (СК 461-м.). Демак "А" МЧЖ солиқ тўлашда умумбелгиланган тартибга ўтиши шарт эмас. Шу билан бирга, "А" МЧЖ ўз ҳохишига биноан умумбелгиланган тартибда солиқ тўлашга ўтиши мумкин (СК 462-м. 2-қ.). 08.04.2025 [ID: 31622] Фармацевтика ёки медицина ўз ичига ветеринария ёки ветеринария дорилари савдосини ҳам оладими? ИФУТ кодини ўзгартирсак ҚҚС тўловчилари номзодлари рўйхатидан чиқсак бўладими?
Показать ответ
01.04.2025 йилдан фармацевтика маҳсулотлари савдоси ва тиббий хизмат кўрсатиш билан шуғулланувчи юридик шахслар, олаётган даромадларидан қатъий назар ҚҚС тўловчилари дея тан олинади (24.12.2024 йилдаги 229-сонли ПФ 3-б.). Савол матнида корхонанинг шу пайтдаги ИФУТ код келтирилмаган. Экспертнинг фикрича, ветеринария фаолияти (шу жумладан ветеринария дорилари савдоси) билан шуғулланувчи корхонангизга нисбатан юқорида зикр этилган норма татбиқ этилмайди: 1. Ветеринария, фармацевтика ва тиббиёт соҳалари алоҳида соҳалардир (фаолият турларидир) ва улар алоҳида қонунлар билан тартибга солинади:
2. ИФУТ кодлари классификаторига кўра ветеринария фаолиятига алоҳида 85200 ИФУТ коди берилган; 3. Ветеринария фаолияти лицензияланадиган фаолият туридир ва ветеринарияга тегишли дори воситаларни ишлаб чиқариш ва сотиш ҳам ветеринария фаолияти учун лицензиянинг таркибидадир. (14.07.2021й. 701-сонли ЎРҚга 1-илова 27-б., 11.11.2017й. 905-сонли ВМҚга илова 31-б.). Яъни 85200 ИФУТ кодли корхона ветеринарияга тегишли дори воситаларини ишлаб чиқариш ва сотиш билан шуғуллана олади. 08.04.2025 [ID: 31625] Ушбу ускунани лизингга беришда ЭҲФ расмийлаштириш тартиби, ҚҚС имтиёзининг таъсири ва МХИК кодлари тўғрисида маълумот беринг.
Показать ответ
Ўхшаши Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилмайдиган, тасдиқланган рўйхат бўйича Ўзбекистон Республикаси ҳудудига олиб кириладиган технологик асбоб-ускуналар олиб кириш ҚҚС солишдан озод этилади (СК 246-м. 6-б.). Мол-мулкни молиявий ижарага (лизингга) бериш ҚҚС солиш мақсадида товарларни реализация қилиш бўйича айланмадир (СК 239-м. 1-қ. 3-б.). ҚҚС солишдан озод этилган, олиб кирилган технологик асбоб-ускуналар молиявий ижарага (лизингга) берилганда солиқ базаси мазкур асбоб-ускуналарни сотиб олиш нархи ва реализация қилиш нархи ўртасидаги ижобий фарқдан келиб чиқиб аниқланади (СК 249-м. 3-қ.). Сизнинг харид ва сотиш (лизингга бериш) нархлари ўртасида фарқ бўлса, шу фарқ солиқ базасидир. Шунда, ЭҲФда икки қатор мавжуд бўлиб, улардан бири ускунанинг харид нархи ҚҚСсиз ҳамда харид ва сотиш ўртасидаги ижобий фарқ ҚҚС билан акс эттирилади. МХИК коди 10701004003000000. Батафсил қуйидаги материалда ўқинг: https://buxgalter.uz/publish/doc/text175681_lizingda_hisobvaraq-faktura_qanday_taqdim_etiladi
09.04.2025 [ID: 31657] Правильно ли сделало предприятие, приняв к зачету сумму входящего НДС в сумме 48 276 сум. при получении услуги с НДС – расходы за вывоз ТБО?
Показать ответ
Если выполняются условия принятия к зачету в соответствии со статьями 266 и 266-1 НК, то правильно. При отсутствии в налоговом периоде налогооблагаемых операций по реализации возникновение вопроса о возможности применения налоговых вычетов по НДС вполне понятно, поскольку НК не разъясняет, можно ли принять к вычету НДС при условии отсутствия реализации. Также НК и не запрещает этого. У организации-налогоплательщика моментом предъявления НДС к вычету является дата принятия к учету товаров (работ, услуг) и имущественных прав, предназначенных для осуществления облагаемой НДС деятельности. При отсутствии в налоговом периоде объекта обложения НДС сумма налога, исчисленная по правилам статьи 265 НК, равна нулю, несмотря на это разница между нулевым значением НДС, исчисленного при реализации, и суммой налоговых вычетов должна быть возмещена налогоплательщику. Дополнительный материал: 09.04.2025 [ID: 31664] Солиқ органининг харакати асослими? 14.08.2020 йилдаги 489-сонли ВМҚга 1-иловаси 25-банди 9-хатбошидаги асосларни яхшироқ тушуниш учун уларга бир нечта мисол келтирсангиз.
Показать ответ
Битимлар (операциялар) ҳақиқий эмас ва тадбиркорлик фаолияти доирасида даромад олишга қаратилмаган ёки (ва) иқтисодий жиҳатдан ўзини оқламаган деб топилганда солиқ суммасини қоплашни рад этишни (тўлиқ ёки қисман) ўз ичига олган қарор қабул қилинади (14.08.2020 йилдаги 489-сонли ВМҚга 1-илова 25-б. 9-хатбоши). Солиқ солиш мақсадида барча битимлар ва солиқ тўловчи киришадиган бошқа иқтисодий муносабатлар, уларнинг юридик жиҳатдан расмийлаштирилиши усулидан ёки шартноманинг номланишидан қатъи назар, ўзининг ҳақиқий иқтисодий мазмунидан келиб чиққан ҳолда ҳисобга олиниши керак (СК 14-м. 1-қ.). Агар битимнинг ёки иқтисодий муносабатларнинг юридик жиҳатдан расмийлаштирилиши уларнинг ҳақиқатдаги иқтисодий мазмунига мувофиқ бўлмаса, солиқ органлари солиқ солиш мақсадида битимнинг юридик тавсифланишини, солиқ тўловчининг мақомини ва (ёки) унинг иқтисодий фаолияти хусусиятини ўзгартиришга ҳақли (СК 14-м. 2-қ.). Қалбаки (кўзбўямачилик учун тузилган) битимлар солиқ солиш мақсадида ҳисобга олинмайди. Агар бундай битимлар бошқа битимларни ниқобласа, солиқларни ҳисоблаш учун ҳақиқий битимларнинг иқтисодий мазмуни ва натижалари ҳисобга олинади (СК 14-м. 3-қ.). Ҳуқуқ суиистеъмол қилинган ҳолларда, солиқ органлари солиқ тўловчи тўлаши лозим бўлган солиқларнинг суммаларини аниқлашда ҳуқуқни суиистеъмол қилиш аломатларига эга бўлган айрим операцияларни ёки операциялар кетма-кетлигини эътиборга олмасликка ҳақли. Шунингдек солиқ органлари тўланиши лозим бўлган солиқлар суммаларини бундай суиистеъмолликнинг таъсирини истисно этадиган тарзда ўзгартиришга ҳақли (СК 14-м. 7-қ.). Ушбу моддада кўрсатилган ҳуқуқни суиистеъмол қилишнинг, битим қалбакилигининг (кўзбўямачилик учун тузилганлигининг) ҳолатларини аниқлаш, шунингдек уларнинг оқибатларини қўллаш солиқ органлари томонидан, солиқ тўловчи норози бўлган тақдирда эса, солиқ органларининг даъвоси бўйича суд томонидан амалга оширилади (СК 14-м. 8-қ.). Ҳақиқий бўлмаган битим турлари ФК 112-125 моддаларида тавсифланган. Улар орасидан қалбаки ва кўзбўямачилик учун тузилган битимлар солиқ солиш мақсадларида алоҳида аҳамиятлидир. Қалбаки битимга мисол: Икки корхона ўртасида олди-сотти шартномасига асосан товар сотилади, лекин аслида товар мавжуд эмас ёки олувчига етказилмаган, шартномага биноан эса пул тўланган.Ушбу операция кирувчи ҚҚСни ошириш мақсадида, шунингдек корхона маблағларини чиқариш ёки талон-тарож қилиш мақсадида ҳам тузилган бўлиши мумкин. Кўзбўямачилик учун (ниқоблаш мақсадида) тузилган битимга мисол: аслида сотилаётган (пул эвазига, ғаразли берилаётган) мулк ҳадя, беғараз бериш шаклида расмийлаштирилади. Одатда бу тур битимларда ҳам солиқ солинишидан қутилиш мақсади кўзланади. Тадбиркорлик фаолияти доирасида даромад олишга қаратилмаган битимга ҳайрия ёки ҳадя мисол бўла олади. Иқтисодий жиҳатдан ўзини оқлашнинг шартлари СК 239-м. 3-қ. ва 305-м. 3-5-қ.ларда белгиланган.
|

